Inpassing van de Anglo-Amerikaanse trust in het Nederlandse belastingstelsel
Mr. J.P. (Koos) Boer deed onderzoek naar de inpassing van Anglo-Amerikaanse trusts in het Nederlandse fiscale stelsel. Op 8 juni 2011 verdedigt hij zijn proefschrift ‘De Anglo-Amerikaanse trust in de Nederlandse inkomsten- en vennootschapsbelasting’.
De Anglo-Amerikaanse trust is in het Nederlandse civiele recht een onbekende rechtsfiguur. Ook voor het belastingrecht is de Anglo-Amerikaanse trust een ‘wezensvreemde’ rechtsvorm. Lange tijd is onduidelijk geweest op welke wijze de Anglo-Amerikaanse trust en de daarbij betrokken personen in de heffing van de inkomsten- en vennootschapsbelasting dienen te worden betrokken. Constructies met onbelast zwevend vermogen leken op de loer te liggen en de wetgever heeft per 1 januari 2010 een bijzonder regime voor doelvermogens geïntroduceerd. In het proefschrift is onderzocht op welke wijze Anglo-Amerikaanse trusts op een consistente wijze kunnen worden ingepast binnen het Nederlandse fiscale stelsel. Tevens is het nieuwe regime beoordeeld.
Onbelast zwevend vermogen?
De inpassing van Anglo-Amerikaanse trusts in het Nederlandse belastingstelsel dwingt tot beantwoording van principiële vragen. De belangrijkste is bij ‘wie’ de onder trustverband gebrachte goederen kunnen worden belast. Aangezien de insteller (de settlor) afstand heeft gedaan van de trustgoederen kan deze daarvoor niet meer worden belast. Ook de begunstigden (de beneficiaries) beschikken niet altijd over rechten ten aanzien van de trustgoederen. De trustee heeft als ‘beheerder’ van de trust evenmin een economisch belang bij de trustgoederen. Tot slot zou ‘de trust’ in de belastingheffing kunnen worden betrokken, maar de trust heeft geen rechtspersoonlijkheid. En als de trust al zou kunnen worden belast, blijkt deze doorgaans in het buitenland (een belastingparadijs) te zijn gevestigd. De vrees bestond dan ook dat ‘onbelast zwevend vermogen’ kon worden gecreëerd.
Conclusies
Boer concludeert dat uit de opzet van het Nederlandse fiscale stelsel volgt dat voor de belastingheffing het beste kan worden aangesloten bij de Anglo-Amerikaanse als ‘doelvermogen’. De trust wordt dan als zelfstandige entiteit belast, al dan niet met gebruikmaking van vestigingsplaatsficties. Inmiddels heeft de wetgever per 1 januari 2010 een andere richting gekozen en doet alsof de trustverhouding niet bestaat. De oplossing is weliswaar eenvoudig, maar staat los van de civielrechtelijke realiteit. In de door de wetgever gekozen oplossing wordt het bestaan van de trust in wezen genegeerd. Bovendien leidt die oplossing niet tot een consistente inpassing van de Anglo-Amerikaanse binnen het Nederlandse fiscale stelsel.
Samenvatting
Summary
Stellingen
Promotor
Datum en locatie
Dhr. Boer verdedigt zijn proefschrift op woensdag 8 juni 2011 om 16.15 uur in het Groot Auditorium van het Academiegebouw Rapenburg 73, te Leiden